رفتن به نوشته‌ها

پیشواز جنگ دید و بازدید!

حدودا دو ماه پیش رو کانال ازتون کمک خواستم در رابطه با جمع آوری جملات عامه تعارفی در مواجه با اجتماع دور و نزدیک و عده ی انگشت شماری در این تحقیق همراهی کردن و بقیه طبق معمول لقمه ی جویده می طلبیدن درحالی که دسته جمعی “وای منم از اینا بلد نیستم اصلا و لالم وقتی باهام تعارف میشه” بودن و در جواب چی میشه گفت جز “آره همه اینایی که تو جامعه فرت و فرت تعارف میکنن منم! همشون منم!”

دو سه نفر معترض بودن به اینکه چه حرکتیه ترویج این تعارفات؟ ترویج؟ این فرهنگ غالب جامعه ی ماست و شنا در خلاف مسیر تاثیری نداره! من تو همون متن هم ذکر کردم “یادگیری این اصطلاحات برای شرایط اضطراری”. کلا موقع تعارف کردن باید به طرف مقابلمون نگاه کنیم. کسی که با اطرافیان درجه ی یکش هم همچین فرهنگ رفتاری داشته باشه جالب نیست منتها جمع هایی هست که تا یه جایی میشه گفت “مرسی ممنون” یا “ببخشید”! جنگه. باید بلد باشیم گلیم خودمون رو از آب بکشیم.

از اونجایی که مشارکت عمومی برای اجرا این پروژه کافی نبود، مجبور شدم وقت بذارم و به چندین رومان قدیمی ایرانی _که ذکر نمی شه اسامیشون_مراجعه کنم و همچنین سرچ های پراکنده. به نظرم مقدمه ی سایت فرهنگ شناسی خیلی مناسب بود:

یکی از مشترکات تمام فرهنگ ها الگوهای «آداب معاشرت» است. آداب معاشرت عبارت است از هنجارهای گفتاری و رفتاری که تعیین می کند فرد در موقعیت خاص اجتماعی چگونه به نحو قابل قبولی «خود» را ارائه و با «دیگری» ارتباط برقرار کند. در نتیجه ، آداب معاشرت نوعی «الگوی ارتباط اجتماعی» است که در چارچوب آن افراد با یکدیگر به تعامل می پردازند. آداب معاشرت علاوه بر پاسخگویی به نیاز فرد برای برقرار ارتباط، به نیاز «نظام اجتماعی» برای ایجاد و خلق «نظم اجتماعی» مشخص نیز پاسخ می دهد. بدون وجود الگوهای آداب معاشرت، عملآ نظم اجتماعی دچار اختلال خواهد شد. از آنجا که بقا و تکامل انسان وابسته به تعامل و همزیستی، و تعامل و همزیستی وابسته به نوعی نظم اجتماعی معین است، جامعه انسانی بدون وجود الگوهای شناخته شده آداب معاشرت وجود ندارد.

همچنین از آنجا که تعامل اجتماعی انسان ها حول تامین مجموعه نیازها زیستی و اجتماعی مشترک صورت می گیرد، میان تمام فرهنگ ها الگوهای ثابت و مشترکی در زمینه آداب معاشرت و جود دارد. اما در عین حال، چگونگی این الگوها در هر فرهنگی تابع نظام ارزش ها و باورها یا «نظام معنایی و نمادین» خاص آن است. از اینرو، اگرچه، همه جوامع برخی رفتارها را «مودبانه» و برخی دیگر را «خارج از نزاکت» می شمارند، اما اینکه چه چیزی مودبانه است یا نیست تنها بوسیله فرهنگ هر جامعه تعریف می شود.

اگه خواستید بقیه مقاله رو هم مطالعه کنید؛ خالی از لطف نیست و توضیح چرای وجود این تعارفات در فرهنگ ماست منتها من قول داده بودم براتون بنویسمشون پس در ادامه ی مطلب مجموعه ای از نظرات، اکتشافات یا دانسته های شخصی و پیشنهادات شما رو ثبت میکنم حتی اگه بی معنی یا تحقیر آمیز باشن. بخوایم، نخوایم وجود دارن.

***

دقت کنید که خلوص نیت در تعارفات همیشه دیده میشه و نحوه بیان این جملات تاثیر خیلی زیادی در پذیرفته شدنشون داره. اگه با دقت بعضی از این اصطلاحات رایج رو بخونید، متوجه میشید خیلی از مواقع به صورت بداهه استفاده کردید ازشون چون از ته دل بودن و فکری بوده که تو ذهنتون اومده و حرفی بوده که خواستید بزنید! تعارفات می تونن اونقدر هم که دیده میشه مکانیکی و بی معنی نباشن.

لبخند به لب باشید و با بیان واضح_ نه خیلی بلند و نه خیلی یواش_ به کار ببرید.

جملات رو یه نفس و پشت هم ردیف نکنید و به طرف مقابل اجازه ی واکنش بدید.

مکالمه براتون مهم باشه… سوال هایی که به جوابشون علاقه ای ندارید رو نپرسید و همیشه به توضیحات طرف مقابل گوش بدید و تا جای ممکن بر مبنای همون جملات، مکالمه رو ادامه بدید.

اگه شرایط اجتماعی مضطربتون می کنه، باید یاد بگیرید به کنترل کردنش تا به روابطتون ضربه نخوره و در دراز مدت باعث آسیب روحی نشه. نفس عمیق بکشید و اگه متکلم خوبی نیستید، با نشون دادن عکس العمل های مناسب، شنونده ی خوبی باشید.

از تعارفاتی که معذبتون می کنن استفاده نکنید که به تته پته میوفتید و بدتر از حرف نزدنه به نظرم! اگه به تعارف کردن عادت ندارید، با حفظ کردن این جملات مشابه درس های مدرسه شروع کنید حتی تا اولین موقعیت استفادتون وسط یه مهمونی رسمی استرس زا نباشه!

چشم ها همیشه منتقل کننده احساسات هستند پس اگه آدم تماس چشمی نیستید، به مرور این صفت رو یاد بگیرید. اگرم از کسی خوشتون نمیاد تا جای ممکنه تماس چشمی کمی برقرار کنید.

در فرهنگ ما دسته ای از تعارفات جنبه ی تحقیرآمیز دارن چه برای فرد بیان کننده و چه برای شنونده چون کلا تعارف کردن در گروه جملات متظاهرانه طبقه بندی میشه و فرد بدنیت هم عملا از شرایط سواستفاده کرده، پشت کلمات مخفی و به زخمی کردن طرف مقابل مشغول میشه. خنده دار اینه که خیلی از این جملات حالا به فرهنگ محاوره ی ما راه پیدا کردن و افراد به صورت طوطی وار و برای خالی نبودن عریضه، در مکالمات روزمره به کار میبرن! حواسمون به بار عاطفی جملاتی که از دهنمون خارج میشه باشه. همیشه هم اینطور نیست که شخصیت طرف مقابل هدف قرار داده بشه بلکه بیشتر مواقع داریم به خودمون توهین میکنیم. حالا یه بار دو بار قربونت برم و فدات بشم اشکال نداره ولی دیگه خدا مرگم بده و شکسته نفسی های تحقیر آمیز رو به کار نبرید!

این از توصیه های ایمنی. بریم سراغ جملات اصلی. فقط من قبلش بگم که یه مقدار پراکنده ن چون یه بازه ی زمانی طولانی داشتم جمع آوری شون می کردم از جاهای مختلف و تو این دفتر نوشتم و الان دم عیدی وقت دسته بندی ندارم. همین مونده تو متنی که در توضیح به جا استفاده کردن تعارف هاست، تعارف کنم:)) فکر می کنم واضح باشه که چی کجا به کار میره:

بعد از سلام: مشتاق دیدار!

پشت تلفن: خوشحال شدم صداتون رو شنیدم.

زحمت دادیم: چه فرمایشیه! صفای حضور شما به سفره ی ما برکت میده.

وظیفمه: وظیفه نیست، محبته!

-بفرمایید در خدمت باشیم، مزین می کنید منزلمون رو تشریف بیارید. بخدا خوشحال میشیم. شما گرم و مهربون هستید. هم صحبتی باهاتون به آدم انرژی می ده.

اگه دعوتتون کردن: حتما! با کمال میل! خودتون رو به زحمت نندازید.

-باور کنید آدم فامیل مثل شما داشته باشه پیر نمی شه.

در حضور مهمان: خودتون صاحب خانه هستید، من تعارف نمی کنم که معذب نشید.

-ممنون از زحماتتون. همیشه خونتون گرم و سفرتون پر برکت باشه انشاالله. (اگه فلان غذای جدید رو تولید کرده بودن که دوست داشتید ضمن تعریف، دستور تهیه رو بپرسید تا طرف بیشتر حس کنه خوشتون اومده مگه اینکه از این آدمای دربو داغون باشن و از قبل بدونید این حرکات باعث تحریک حسادتشون میشه)

-زیارت قبول. -به یادتون بودیم. /ممنون، قبول حق باشه، انشاالله به زودی قسمت شما هم بشه.

-به سلامت، التماس دعا (در فرهنگ عامه دینی از ائمه نقل میشه که دعا خیر سایرین برای شما بهتر مستجاب میشه!) -چشم، محتاجیم به دعا!

کسی که میگه نایب الزیاره باشید: چشم، حتما به یادتون هستیم.

انشاالله همیشه خرج شادی کنید.

در جواب التماس دعا: حاجتتون روا.

-انشاالله خونتون همیشه با صفا و صمیمیت باشه، به ما که امشب خیلی خوش گذشت.

-غذا خیلی خوشمزه ست! -خوشمزه خوردین.

در جواب تعارفات سر سفره که بخور بخور: نعمت فراوونه. خیلی ممنون.

وقتی جویای احوال فردی غایب هستن: خوبند، الحمدالله. دعاگوی شما هستند.

بچه ای که تازه به دنیا میاد: به سلامتی. خوش قدم باشه. انشاالله نامدار باشه براتون.

-چه خبر؟ -سلامتی، خبر خیر.

وقتی اظهار بیماری می کنن: بلا به دور.

بدرقه:خیر پیش.

اگه نکته ای از فردی یاد گرفتید که براتون مفید بوده، در جمع یادآوری کنید.

برای تعارف مفت سر سفره: حالا اگه سیر شدید جا برای تست که دارید!

در تعارف مجدد سر سفره زمانی که سیر هستید: خیلی ممنون صرف شده، خدا برکت بده، نعمت فراوانه.

اگه کسی خصوصیت خوبی داره یا موفق شده به هدفی که مد نظرش بوده برسه، تو جمع به روش بیارید تا احساس بهتری پیدا کنه.

وقتی دعوت میشیم به مهمونی ولی نمی تونیم بریم: جای مارو هم خالی کنید و انشاالله به خوشی بگذره/ کاش می تونستیم بیایم/ توفیق زیارت نیست اما امیدوارم مهمونی به بهترین نحو ممکن برگزار شه. خیلی دوست داشتیم خدمت برسیم ولی چه کنم که جای دیگه قبلا قول دادم. اگه فرمایشی داشته باشید در خدمتیم.

اگه موفق به رفتن نشدید: دوستان به جای ما. سعادت نداشتیم خدمت برسیم/ هر چند پیش شما نبودیم ولی دلمون باهاتون بود. (بعدا بازبینی کردم و دیدم اینقدر جمله برام مضحک بوده، تایپ کردم “ولی دمتون باهاتون بود”)/ انشالله وقت دیگه خدمت میرسیم.

وقتی در جمع ازمون تعریف میشه: لطف دارید، قیاس به نفس می فرمایید./ خودتون خوبید، همه رو خوب میبینید./ انسان های بزرگی مثل شما، همه رو بزرگ و خوب میبینند-/ بسیار سپاسگزارم از انرژی مثبتی که به من دادید./ شما همیشه نسبت به بنده لطف داشتید و با جملات زیباتون من رو شاد می کنید/ وجود دوستی مثل شما به من اعتماد به نفس میده/ الهی خدا حفظتون کنه.

وقتی جلوتر از بقیه نشستیم، برای حفظ احترام: خواهش می کنم، بفرمایید شما جلو بشینید/ خیلی عذر می خوام که پشتم به شماست/ کاش جلو می نشستید تا من شرمنده نشم.

وقتی آشنایی پول رو پس میده: مچکرم، دیر نمی شد/ ممنون حالا چقدر با عجله/ اگر لازم دارید خدمتتتون باشه بعدا بپردازید/ چقدر خوش حساب هستید/ سپاسگزارم باشه خدمتتون.

برای تسلیت: تسلیت عرض می کنم، بقای عمر شما باشه/ من رو در غمتون شریک بدونید، انشاالله هرچه خاکشونه بقای عمر شما باشه./ انشاالله جاشون بهشت باشه/ انشاالله اینقدر جاشون خوب باشه که یادی از این دنیا نکنن./ الهی با جدشون محشور بشن (در صورت سید بودن)/ مصیبت وارده رو تسلیت عرض میکنم/ خدا رحمت کند بزرگوارتان رو، آدم خوبی بود./ روح رفتگانتون شاد باشه./ انشاالله خدا بهتون صبر بده.

وقتی در مجلس جلو پامون بلند میشن: متشکرم، خواهش می کنم بفرمایید/ قربون پاتون بفرمایید/ بفرمایید شرمنده نفرمایید/ لطف فرمودید خواهش میکنم بفرمایید بشینید.

وقتی به ما عیدی میدن: مچکرم، خدا برکت بده/ انشاالله هر ساله باشه/ انشاالله همیشه پربار باشید/ خیلی ممنون، لطف فرمودید/ محبتتون پایدار باشه/ همیشه برقرار باشید.

وقتی هدیه ای دریافت می کنیم: خیلی ممنون از اینکه به یادم بودی/ ممنون از لطف شما، انشاالله محبتت رو جبران کنم/ تشکر میکنم، هدیه رو قبول کنم یا اینکه خجالت بکشم.

-غم نبینین انشاالله. -خدا اموات شما رو هم بیامرزه.

-تشریف بیارید منزل درویشی ما. -نفرمایید، دولت سراست.

-قابل نداره. – از سرمونم زیاده!

-اسباب زحمت. -اسباب راحت. منزل خودتونه. -منزل امیدمونه.

-ناقابله. -صاحبش کلی قابل داره.

-نمک نداره بفرمایید. -ما که نمک پرورده ایم.

-تشریف بیارید. -صاحب تشریف باشید.

-سلام برسونید. -سلامت باشین.

-پارسال دوست امسال آشنا. -خواهش می کنم، من همیشه به یاد شما هستم.

خب. خداوکیل یه سری هاشون اونقدر بدیهی یا حقارت آمیز یا نیش دار بودن دیگه گفتم رها کنیم این چرت و پرتا رو!
امیدوارم اینا تو تعطیلات عید امسال به کارتون بیاد و کمتر با چشم گشاد خیره بشید به طرف مقابل.

منتشر شده در دسته‌بندی نشده

نظر

  1. پری‌سا پری‌سا

    خوب و خودمونی و راحت! حتّی آدم علاقه‌مند می‌کرد به جواب تعارف دادن. مرسی واسه جمع‌آوری اطّلاعات روژان عزیز :*

    • روژان روژان

      صادقانه من خودم با یه سری‌هاشون حتی مشکل داشتم ولی چون زیاد شنیده بودم گفتم بذارم تا بقیه بدونن.
      خوشحالم اگه مفید بوده🌻

  2. ترمه ترمه

    روژان جان خیلی خوب و مفید بود عزیزم.توضیحات اولشم عالی بود❤❤

    • روژان روژان

      کاش زودتر رو کانال گفته بودم که به کارتون بیاد تو ایام عید.
      خوشحالم مفید بوده🌻

  3. الی الی

    سلام روژان.
    من علاقمند شدم که تو پابجی باهات بازی کنم. کانالتو خیلی وقته که میخونم و خب اونجا هیچ راه ارتباطی برای پیام دادن نبود.
    آیدی پابجیم رو برات مینویسم و منتظرم که تو هم دلت بخواد و باهام بازی کنی
    بهم درخواست بده تو بازی. خب؟؟
    eliii72

    • روژان روژان

      سلام عزیز دل
      ببخشید که من یه مدت فعالیت اجتماعیم کم شده بود و دیر جواب می دم
      حقیقت پابجی هم بازی نمیکنم دیگه ولی اگه خواستم برگردم سراغش حتما بهت ایمیل میزنم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *